تفاوت مبایعه نامه و قولنامه چیست

تصویری از تفاوت مبایعه نامه و قولنامه چیست

تفاوت مبایعه‌نامه و قولنامه چیست؟ مبایعه‌نامه، یک قرارداد رسمی و الزام‌آور است که به‌صورت قانونی مالکیت ملک را از فروشنده به خریدار منتقل می‌کند. این سند باید به طور دقیق شرایط و جزئیات معامله را مشخص کند و به امضای طرفین برسد.در مقابل، قولنامه یک توافق اولیه است که تعهدات دو طرف برای انجام معامله در آینده را مشخص می‌کند. 

وکیل مشهد می‌تواند در تنظیم هر دوی آن‌ها نقش مهمی داشته باشد. قولنامه‌ها معمولاً برای مراحل ابتدایی معامله و به‌عنوان یک پیش‌نویس استفاده می‌شوند تا طرفین قبل از تنظیم مبایعه‌نامه رسمی، به توافقات اولیه دست یابند. در واقع، قولنامه تعهد به امضای مبایعه‌نامه است، اما خود به‌تنهایی موجب انتقال مالکیت نمی‌شود. وکیل ملکی در مشهد بهترین راهنما برای پاسخگویی به این سوالات است. اما سوال مهم، تفاوت مبایعه‌نامه و قولنامه چیست؟

تصویری از مبایعه نامه و قولنامه

فرق مبایعه‌نامه و قولنامه از جنبه‌های مختلف

فرق مبایعه‌نامه با قولنامه چیست؟ در دعاوی ملکی، موضوع فرق مبایعه‌نامه و قولنامه از جنبه‌های مختلف اهمیت دارد. اگر بخواهیم یک کلیت در این خصوص بگوییم، مبایعه‌نامه به‌عنوان یک سند رسمی و الزام‌آور در معاملات ملکی شناخته می‌شود، درحالی‌که قولنامه بیشتر به‌عنوان یک توافق اولیه و تعهد به تنظیم مبایعه‌نامه در آینده مورد استفاده قرار می‌گیرد.

1. تعهدات

مبایعه‌نامه و قولنامه هر دو اسنادی هستند که در فرآیند معاملات ملک مورد استفاده قرار می‌گیرند، اما تفاوت‌های اساسی در تعهدات و ماهیت آنها وجود دارد. مبایعه‌نامه به‌عنوان سندی قطعی و نهایی، تعهدی قانونی برای انتقال مالکیت ملک از فروشنده به خریدار ایجاد می‌کند. این سند به معنای این است که پس از امضای آن، فروشنده موظف است ملک را به خریدار انتقال دهد و خریدار نیز متعهد به پرداخت مبلغ توافق شده است. در مقابل، قولنامه تنها تعهدی برای انجام معامله در آینده است و الزاماً به معنای انتقال مالکیت نیست.

در واقع، قولنامه نوعی پیش‌نویس و توافق ابتدایی است که طرفین را به اجرای معامله در آینده متعهد می‌کند، اما هنوز به انتقال مالکیت نمی‌انجامد. به‌عبارت‌دیگر، قولنامه نوعی تعهد مقدماتی است که در آن طرفین، برای انجام معامله اصلی در زمان و شرایط مشخص توافق می‌کنند.

2. الزام قانونی

از نظر الزام قانونی، مبایعه‌نامه و قولنامه نیز تفاوت‌های چشمگیری دارند. مبایعه‌نامه به‌عنوان سندی رسمی و معتبر، از نظر قانونی لازم‌الاجرا است. این بدان معناست که هر یک از طرفین می‌توانند در صورت عدم انجام تعهدات توسط طرف دیگر، به مراجع قانونی مراجعه کنند و حقوق خود را از طریق قانونی پیگیری کنند. به‌عبارت‌دیگر، عدم رعایت تعهدات مندرج در مبایعه‌نامه می‌تواند به طرح دعاوی حقوقی و درخواست جبران خسارت منجر شود. در مقابل، قولنامه از نظر قانونی الزام‌آور نیست و ممکن است طرفی که از انجام معامله منصرف می‌شود، ملزم به پرداخت خسارت به طرف دیگر نباشد.

قولنامه بیشتر به‌عنوان یک توافق اخلاقی و ابتدایی تلقی می‌شود که الزام قانونی قوی ندارد و معمولاً برای تثبیت توافقات اولیه و برنامه‌ریزی برای انعقاد قرارداد اصلی (مبایعه‌نامه) استفاده می‌شود؛ بنابراین، در صورت عدم انجام تعهدات در قولنامه، پیگیری حقوقی و جبران خسارت به‌سادگی مبایعه‌نامه نخواهد بود.

3. تنظیم سند

در مورد تنظیم سند، مبایعه‌نامه و قولنامه نیز تفاوت‌های بارزی دارند. مبایعه‌نامه به‌عنوان یک قرارداد رسمی و الزام‌آور، پس از تنظیم و امضای آن، معمولاً به مراحل قانونی انتقال مالکیت و صدور سند رسمی ملک به نام خریدار منجر می‌شود. این سند نشان‌دهنده انتقال قطعی مالکیت ملک از فروشنده به خریدار است و ثبت رسمی آن در دفاتر اسناد رسمی صورت می‌گیرد. در مقابل، در قولنامه نیازی به تنظیم سند رسمی در همان زمان نیست.

قولنامه بیشتر به‌عنوان یک توافق اولیه و موقتی بین طرفین معامله عمل می‌کند و انتقال مالکیت واقعی و تنظیم سند رسمی ملک در زمان تنظیم قرارداد نهایی (مبایعه‌نامه) انجام می‌شود. به‌عبارت‌دیگر، قولنامه تنها مقدمه‌ای برای انجام معامله اصلی است و تا زمانی که مبایعه‌نامه رسمی تنظیم نشود، انتقال مالکیت صورت نمی‌گیرد.

4. هزینه‌ها

در زمینه معاملات ملکی، هزینه‌های تنظیم و ثبت‌اسناد مختلف بین خریدار و فروشنده به‌صورت زیر تقسیم می‌شود. هزینه‌های مربوط به تنظیم مبایعه‌نامه و ثبت سند رسمی معمولاً به طور مشترک بین خریدار و فروشنده تقسیم می‌شود، به این معنا که هر دو طرف موظف به پرداخت بخشی از این هزینه‌ها هستند. در مورد قولنامه، هزینه‌های تنظیم معمولاً به عهده طرفی است که قولنامه را تنظیم می‌کند، یعنی هر کسی که به ثبت این سند نیاز دارد و آن را تهیه می‌کند، مسئول پرداخت هزینه‌های مربوطه خواهد بود. این تقسیم‌بندی هزینه‌ها به‌منظور ایجاد عدالت و توازن در فرآیند معامله انجام می‌شود.

5. شرایط فسخ

در معاملات ملکی، شرایط فسخ مبایعه‌نامه و قولنامه دارای تفاوت‌های مهمی هستند. فسخ مبایعه‌نامه شرایط خاص خود را دارد و تنها در موارد قانونی و با حکم دادگاه امکان‌پذیر است. این بدین معناست که برای فسخ این سند باید دلایل محکمه‌پسند و قانونی وجود داشته باشد و تنها پس از بررسی و تایید دادگاه می‌توان آن را فسخ کرد. از سوی دیگر، شرایط فسخ قولنامه معمولاً در خود قولنامه قید می‌شود و طرفین می‌توانند با توافق یکدیگر و بر اساس شرایطی که در قولنامه ذکر شده است، آن را فسخ کنند.

این انعطاف‌پذیری در فسخ قولنامه به طرفین این امکان را می‌دهد تا با توافق دوجانبه و بدون نیاز به مداخله دادگاه، در صورت بروز مشکلات یا تغییر شرایط، قولنامه را فسخ نمایند. این نکته‌های مهم باید در زمان تنظیم و امضای اسناد ملکی مدنظر قرار گیرد تا از بروز مشکلات و اختلافات آینده جلوگیری شود.

فرق مبایعه‌نامه و قولنامه از جنبه‌های حقوقی

از جنبه‌های حقوقی، مبایعه‌نامه و قولنامه تفاوت‌های اساسی دارند که در ادامه به آنها اشاره می‌شود:

1. ماهیت حقوقی:

مبایعه‌نامه: یک قرارداد رسمی و الزام‌آور است که به‌صورت قانونی مالکیت ملک را از فروشنده به خریدار منتقل می‌کند. این سند تمام شرایط و جزئیات معامله را به طور دقیق مشخص کرده و به امضای طرفین رسیده است.

قولنامه: یک توافق اولیه و تعهد به انجام معامله در آینده است. این سند معمولاً به‌عنوان پیش‌نویس استفاده می‌شود و تعهدات اولیه طرفین را مشخص می‌کند. قولنامه خود به‌تنهایی موجب انتقال مالکیت نمی‌شود.

2. الزام‌آوری:

مبایعه‌نامه: به دلیل رسمی بودن و ثبت در دفاتر اسناد رسمی، از اعتبار قانونی برخوردار است و طرفین ملزم به اجرای آن هستند. عدم اجرای مفاد مبایعه‌نامه می‌تواند موجب پیگیری حقوقی و قضایی شود.

قولنامه: الزام‌آوری کمتری نسبت به مبایعه‌نامه دارد و بیشتر به‌عنوان یک توافق دوستانه و اولیه بین طرفین استفاده می‌شود. هرچند در صورت تخلف از قولنامه، می‌توان از طریق مراجع قانونی پیگیری کرد، اما این روند معمولاً پیچیده‌تر و طولانی‌تر است.

3. انتقال مالکیت:

مبایعه‌نامه: با امضای این سند، مالکیت ملک به‌صورت رسمی از فروشنده به خریدار منتقل می‌شود. این انتقال باید در دفاتر اسناد رسمی ثبت شود.

قولنامه: هیچ‌گونه انتقال مالکیت رسمی را موجب نمی‌شود و تنها تعهد به انجام معامله در آینده است. برای انتقال رسمی مالکیت، نیاز به تنظیم مبایعه‌نامه و ثبت آن در دفاتر اسناد رسمی است.

4. ثبت رسمی:

مبایعه‌نامه: باید در دفاتر اسناد رسمی ثبت شود تا از اعتبار قانونی برخوردار گردد.

قولنامه: معمولاً نیازی به ثبت رسمی ندارد و به‌عنوان یک توافق دوستانه و مقدماتی بین طرفین مورد استفاده قرار می‌گیرد.

تفاوت مبایعه‌نامه با قولنامه در حقوق جزا و دعاوی ملکی

مبایعه‌نامه و قولنامه دو سند متفاوت در حقوق جزا و دعاوی ملکی هستند که اغلب با یکدیگر اشتباه گرفته می‌شوند. مبایعه‌نامه، یک قرارداد رسمی و قانونی است که نشان‌دهنده انتقال مالکیت مال غیرمنقول (مانند خانه یا زمین) از فروشنده به خریدار است و تمام شرایط و تعهدات طرفین در آن به طور دقیق قید شده است. این سند قابل‌استناد در محاکم قضایی است و در صورت نقض تعهدات توسط یکی از طرفین، امکان پیگیری حقوقی وجود دارد.

از سوی دیگر، قولنامه به‌عنوان یک تعهد مقدماتی و نهایی برای تنظیم مبایعه‌نامه یا انجام معامله در آینده شناخته می‌شود. قولنامه معمولاً در زمانی تنظیم می‌شود که طرفین قصد انجام معامله را دارند؛ اما هنوز برخی شرایط نهایی نشده است. این سند بیشتر نشان‌دهنده تعهد اخلاقی و توافق اولیه است و دارای قابلیت استناد قانونی کمتری نسبت به مبایعه‌نامه است؛ بنابراین، در دعاوی ملکی و حقوق جزا، مبایعه‌نامه به دلیل ماهیت قانونی و رسمی خود، بیشتر مورد توجه قرار می‌گیرد و دارای ارزش حقوقی بالاتری است.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

رزرو وقت مشاوره